Selekcjonując psy do pracy w ratownictwie używam testu PAWS (Possessiveness, Attention, Willingness, Strength=Drive), co możemy przetłumaczyć te elementy jako: Poczucie własności, Uwaga/Koncentracja, Chęć do pracy, Instynkt.
Zdaniem tego testu jest identyfikacja i ewaluacja głównych składników usposobienia (temperamentu) do pracy. Testu tego używają trenerzy i hodowcy selekcjonujący psy do pracy w policji, ratownictwie, oraz zawodów w sportach takich jak: french ring, schutzhund, agility, posłuszeństwo. Jak pisze autor PAWS, we wszystkich tych dziedzinach używamy w czasie treningu silnego poczucia własności i naturalnych instynktów psa. Podkreśla on równocześnie, że bez uwagi i chęci do pracy z przewodnikiem psy z silnymi instynktami oraz mocnym poczuciem własności są bezużyteczne.
Test składa się z siedmiu elementów, nie używamy skali punktowej jak w PAT, ale oceniamy reakcje psa jako: doskonała, poprawna, obojętna.
|
|
- Test 1 Prey Drive (Instynkt łowiecki)
|
| Używając zabawki odpowiedniej
dla wieku psa, egzaminator zwraca uwagę psa na zabawkę i rzuca ją na odległość
kilku metrów. |
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Biegnie do zabawki, chwyta zębami, czasem
potrząsa zabawką "zabijając zdobycz" |
| Poprawna: |
Biegnie do zabawki, sprawdza ją (węch, wzrok,
dotyk). Po kilku powtórzeniach chwyta zabawkę. |
| Obojętna: |
Nie wykazuje zainteresowania zabawka. |
|
|
- Test 2 Aportowanie |
| W momencie, gdy pies chwyta
zabawkę, egzaminator motywuje go do aportowania, biegnąc tyłem i wołając.
|
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Natychmiast, przynosi zabawkę i oddaje ją
oczekując dalszej zabawy. |
| Poprawna: |
Przynosi zabawkę, ale nie chce jej oddać.
Przynosi zabawkę, ale po zbliżeniu się do egzaminatora ucieka oczekując
pościgu. |
| Obojętna: |
Nie przynosi zabawki. |
|
- Test 3 Wytrwałość w instynkcie łowieckim |
| Egzaminator chowa zabawkę,
nadeptując na nią tak, że tylko nieznacznie wystaje spod buta i motywuje
szczeniaka do znalezienia. |
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Drapie łapami, używa zębów, może warczeć
usiłując wydobyć zabawkę |
| Poprawna: |
Używa łap delikatnie, dotykając nie drapiąc
|
| Obojętna: |
Próbuje, ale bez większego zainteresowania,
albo nie próbuje wcale. |
|
- Test 4 Ciąganie zabawki |
| Egzaminator zachęca
szczeniaka do zabawy zrolowanym ręcznikiem, workiem jutowym... . |
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Natychmiast łapie zabawkę zębami i ciągnie
energicznie. |
| Poprawna: |
Chwyta po kilku powtórzeniach, wypuszcza.
|
| Obojętna: |
Chwyta tylko gdy jest zachęcany wielokrotnie,
nie trzyma w pysku |
|
- Test 5 Poczucie własności |
| Egzaminator puszcza
zabawkę do ciągania w momencie, gdy pies trzyma ją w zębach. |
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Potrząsa zabawką "zabijając zdobycz", próbuje
zmusić egzaminatora do kontynuowania ciągania
Potrząsa zabawka "zabijając zdobycz", ucieka unosząc zabawkę. |
| Poprawna: |
Ucieka z zabawka, porzuca ją po kilku metrach. |
| Obojętna: |
Natychmiast porzuca zabawkę. |
|
- Test 6 Podążanie za egzaminatorem (szczeniaki
w wieku do 3 miesięcy)
Przywołanie do egzaminatora (psy powyżej 3 miesięcy) |
| W teście dla młodszych
psów, egzaminator przywołuje psa, klaszcząc w ręce i cofając się, w przypadku
starszych szczeniaków pomocnik przytrzymuje psa, a egzaminator oddala się
wołając imię psa tylko jeden raz. |
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Biegnie szybko do egzaminatora, uderzając
ciałem w nogi egzaminatora lub skacząc na niego.
Biegnie szybko do egzaminatora i stara się zachowaniem zyskać jego uwagę.
|
| Poprawna: |
Biegnie wolno do egzaminatora, dotyka łapą,
patrzy z nadzieją na zwrócenie uwagi. |
| Obojętna: |
Biegnie wolno do egzaminatora, odbiega nie
zatrzymując się, albo wcale nie podbiega. |
|
-Test 7 Czas zainteresowania
|
| Używając odpowiedniej
do wieku szczeniaka zabawki, egzaminator stara się przez 30 sekund utrzymać
zainteresowanie psa zabawka trzymana na wysokości twarzy. |
| Ocena Reakcji: |
|
| Doskonała: |
Z chęcią patrzy na zabawkę trzymana przez
egzaminatora, przekręca głowę słuchając.
Patrzy na zabawkę, odwracając głowę na krótko, zwracając uwagę na bodźce
z otoczenia. |
| Poprawna: |
Patrzy na zabawkę, ale wymaga to stałej "pracy"
ze strony egzaminatora. |
| Obojętna: |
Bardzo łatwo odwrócić jego uwagę od egzaminatora
lub wcale nie patrzy na zabawkę |
Do pracy ratowniczej wybieram psy z oceną doskonałą
we wszystkich testach, dodając test aportowania w wysokiej trawie dla 7-8
tygodniowych szczeniaków. Egzaminator rzuca zabawkę w wysoka trawę lub średnio
gęste krzaki sprawdzając czy pies szuka przedmiotu bez kontaktu wzrokowego.
Sprawdzamy też czy pies jest chętny do "przebicia się" przez krzaki do poszukiwanej
zabawki i energicznego szukania w trudnym terenie.
W większości przypadków, które testowałem, psy które uzyskiwały ocenę doskonałą
w testach 1,3,4,5,6,7 otrzymywały ocenę poprawna w teście 2 - Aportowanie.
Przynosiły zabawkę, ale nie chciały oddać. Gdyby moim zadaniem było wybranie
kandydata na retrievera, psa policyjnego, czy do szkolenia w Schutzhund czy
French Ring też wybrałbym psa z ocenami doskonałymi. Zwykle testuje szczeniaki
7 tygodniowe używając testu PAT, szukając psów, które uzyskują wynik
2 w testach 1,2,4, oraz wynik 3 w pozostałych. Gdy szczeniaki maja 8 -10 tygodni
używam testu PAWS.
|
